Het verhaal dat ooit begon met de GTI-versies van de Peugeot 205 en de Volkswagen Golf kent intussen honderden hoofdstukken, het ene al interessanter dan het andere. En elk hoofdstuk had zo zijn eigen titel, want zowat elke constructeur kwam met een eigen alternatief voor die GTI-badge. Vijf verdwenenen sportlabels.
Citroën VTS (1996-2010)
Wie wat verder in Citroëns merkgeschiedenis gaat graven, komt daar ook GTI’s en GT’s tegen, maar geen enkele daarvan heeft de legendarische status van de VTS-modellen uit de nineties en nillies weten te bereiken. Met op stip op één: de Saxo VTS en zijn 1.6 van 120 pk. Een heus bommetje op wielen waarin menig aspirant-coureur de knepen van het vak leerde. Er volgden ook nog een Xsara VTS, een C2 VTS en een C4 VTS.

Mazda MPS (2005-2013)
De naam MPS – kort voor Mazda Performance Series – dook al vanaf 2000 op allerlei conceptcars op, maar het duurde tot 2005 voor hij ook op een productie-auto plakte. Die 6 MPS werd aangedreven door een 2,3 liter grote turboviercilinder, hier in Europa goed voor 260 pk. Na nog twee generaties 3 MPS met hetzelfde blok – en voorwielaandrijving – stierf het label in 2013 alweer een stille dood.

Opel OPC (1999-2018)
Met de oprichting van de Opel Performance Center-afdeling wilde Opel het M-departement van BMW achterna. De eerste auto waarop het OPC-logo prijkte, was de Astra ‘G’ uit 1999. Met zijn atmosferische tweeliter van 160 pk meteen een vreemde eend in de bijt, want alle OPC’s die volgden – van Corsa en Astra over Vectra en Insignia tot Meriva en Zafira – hadden drukvoeding. De inlijving van Opel door PSA Peugeot Citroën betekende de doodsteek voor het label.

Renault RS (1995-2023)
Een tijdlang was Renault Sport zelfs een op zichzelf staand submerk, met de Spider uit 1995 als eerste (en enige) model, maar uiteindelijk dankt het RS-label zijn cultstatus toch vooral aan de drie generaties Clio en Mégane waarop de twee letters schitterden. Van de Clio II tot de Mégane IV, het is allemaal heerlijk circuitspeelgoed, zeker in de Trophy-varianten. Anno 2026 gaan de sportieve Renaults als Alpine door het leven.

Ford ST (1999-2025)
Het grove geschut bij Ford draagt het RS-label, maar de iets toegeeflijker ST-modellen (voor ‘Sports Technologies’) hoefden daar niet veel voor onder te doen. De Mondeo ST200 mocht in 1999 de spits afbijten; in de kwarteeuw die volgde, sierden de twee letters ook nog de Fiesta, de Puma en natuurlijk de Focus. Samen met het verdwijnen van die middenklasser viel eind vorig jaar ook het doek voor de sportieve ST’s.
