Samenvatting Porsche-tunnel Salzburg
- Wolfgang Porsche wilde een privétunnel van ongeveer 500 meter naar zijn villa
- Het project ligt gevoelig door het publieke terrein en de historische waarde van het pand
- De goedgekeurde tunnelplannen lijken nu een verkoopargument te worden
1. Een villa op een moeilijke plek
Het verhaal speelt zich af op een van de mooiste plekken van Salzburg. Het Paschinger Schlössl ligt op de Kapuzinerberg, de stadsberg die 210 meter boven de rechteroever van de Salzach uittorent en samen met de Mönchsberg en Festungsberg het decor van de historische binnenstad vormt.
Voor automobilisten is dat romantische reliëf minder handig. De toegang tot de villa verloopt via smalle wegen, wat vooral in de winter niet ideaal is. Daarom werkte Wolfgang Porsche aan een oplossing die perfect past bij zijn naam en fortuin. De voorzitter van de raad van toezicht van Porsche SE en Porsche AG wilde de villa ondergronds ontsluiten via een tunnel die zou vertrekken vanuit de publieke Parkgarage Linzer Gasse.
Die tunnel zou door de Kapuzinerberg lopen en uitmonden in een ondergrondse garage of kaverne met privéparkeerplaatsen onder of bij het domein. Volgens de stad Salzburg gaat het om een tunnel van ongeveer 500 meter, aangevuld met technische ruimtes, ventilatievoorzieningen en een garage met acht à negen plaatsen, afhankelijk van de procedurestukken.
2. Mobiliteitsoplossing of privilege?
Op papier is het een slimme mobiliteitsoplossing. Minder verkeer op de berg, geen gehannes met gladde toegangswegen en een discrete parking voor een van de rijkste autofamilies van Europa. Maar precies dat laatste maakte het project zo explosief. Want wat voor Porsche een praktische ontsluiting is, voelt voor critici als een privaat privilege onder publiek terrein.
De stad Salzburg moest immers toelating geven voor het gebruik van stedelijke grond onder de Kapuzinerberg. Eerst werd daarvoor een vergoeding van 40.000 euro afgesproken, later opgetrokken tot 48.000 euro na bijkomende berekeningen.
De controverse werd nog groter door de historische lading van het gebouw. Het Paschinger Schlössl is niet zomaar een chique villa. De Joodse schrijver Stefan Zweig kocht het pand in 1917 samen met Friderike Winternitz en trok er in 1919 in. Vanuit Salzburg groeide het huis uit tot een ontmoetingsplek voor internationale intellectuelen. Zweig leefde er teruggetrokken, ontving er vrienden uit heel Europa en verliet de stad uiteindelijk in 1934, nadat de politieke dreiging en het antisemitisme voor hem ondraaglijk waren geworden.
Dat uitgerekend zo’n plek nu onderwerp werd van een discussie over een privétunnel voor een miljardair, maakte het dossier nog gevoeliger. Voorstanders wezen op het behoud en de renovatie van een belangrijk cultuurgoed. Tegenstanders zagen vooral een symbooldossier: een stad waar woonruimte duur en schaars is, maar waar onder een beschermde stadsberg wel plaats wordt gemaakt voor een private parkeertunnel.
3. Tunnel als verkoopargument
De planningscommissie van Salzburg zette in september 2025 toch het licht op groen voor een uitzondering op het bestemmingsplan. SPÖ, ÖVP en FPÖ stemden voor, delen van KPÖ Plus en de Bürgerliste stemden tegen. Daarmee was het dossier nog niet helemaal afgerond, maar wel een belangrijke horde verder.
Opvallend genoeg lijkt het project nu vooral een verkoopargument te worden. In het vastgoedaanbod wordt de goedgekeurde tunnel met ondergrondse garage voorgesteld als een uitzonderlijk kenmerk van het domein. Of de volgende eigenaar de tunnelplannen effectief zal uitvoeren, valt evenwel nog af te wachten.
Bron: De Standaard / Render: AutoGids x Gemini
