Samenvatting dienstwagens Defensie
- Belgische Defensie vervangt in China gebouwde DS 9’s
- De DS 9 is geen Chinees merk, maar een model van DS Automobiles/Stellantis
- Er is geen publiek bewijs van spionage: het gaat om een voorzorgsmaatregel
- Ook Polen en het Verenigd Koninkrijk beperken geconnecteerde voertuigen rond militaire sites
- De Verenigde Staten viseren al Chinese en Russische software en hardware in connected cars
De Belgische legertop neemt afscheid van een aantal dienstwagens die in China zijn gebouwd. Onder meer chef Defensie Frederik Vansina en andere hoge officieren worden volgens de Belgische berichtgeving rondgereden in een DS 9, de grote berline van het Franse DS Automobiles. Het gaat in dit geval dus niet om auto’s van een Chinees merk, maar om een Frans ontworpen model van een Stellantis-merk dat in China werd geproduceerd.
Dat productieland is nu een veiligheidskwestie geworden. Nadat vragen waren gerezen over mogelijke spionagerisico’s, besliste Defensie om de betrokken voertuigen te vervangen en bij toekomstige keuzes meer rekening te houden met mogelijke veiligheidsrisico’s. De militaire inlichtingendienst ADIV zou al een deel van de vloot doorgelicht hebben. Defensie stelt de dreiging vandaag anders in te schatten dan op het ogenblik waarop de voertuigen werden gekozen.
1. Niet omdat er een Chinese ster op de motorkap staat
Nog eens: de DS 9 is dus geen auto van BYD, Nio, Xpeng of een andere Chinese autobouwer. Het model behoort tot DS Automobiles, het premiummerk van Stellantis. Het werd in Frankrijk ontworpen, maar in China gebouwd. Precies die combinatie maakt het dossier gevoelig: juridisch en commercieel is het geen Chinees merk, industrieel is er wel een duidelijke Chinese productielink.
Evenmin is er publiek bewijs naar voren gebracht dat de DS 9’s van de Belgische generaals daadwerkelijk gegevens naar de Chinese overheid hebben doorgestuurd. De ingreep van Defensie is dus geen reactie op bewezen spionage, maar een voorzorgsmaatregel.
Toch is de beslissing niet zomaar symbolisch. Een dienstwagen van de legertop is geen gewone bedrijfswagen. Hij rijdt naar militaire hoofdkwartieren, vergaderingen, kazernes en gevoelige locaties. Zelfs als de kans op misbruik klein is, kan de mogelijke impact groot zijn. Voor Defensie volstaat de theoretische kwetsbaarheid kennelijk om de vlootkeuze te herzien.
2. De moderne auto is ook een datamachine
De bezorgdheid gaat niet alleen over China. Ze gaat over wat een moderne auto geworden is. Een hedendaagse geconnecteerde wagen beschikt over gps, Bluetooth, wifi, mobiele dataverbindingen, boordsoftware, infotainmentsystemen en soms camera’s, microfoons, rijhulpsensoren en cloudfuncties. Daardoor kan een auto, afhankelijk van zijn uitrusting, informatie verzamelen over locatie, gebruik, routes, contacten en omgeving.
De Amerikaanse overheid vat het probleem scherp samen: auto’s zijn vandaag niet langer alleen “staal op wielen”, maar computers met camera’s, microfoons, gps-tracking en internetverbindingen. Het Amerikaanse ministerie van Handel ziet daarbij twee nationaleveiligheidsrisico’s: gevoelige data kunnen weglekken en geconnecteerde voertuigen kunnen in theorie vanop afstand worden benaderd of gemanipuleerd.
Voor de gemiddelde automobilist is dat vooral een privacy- en cyberveiligheidskwestie. Voor een generaal, minister, inlichtingenofficier of defensiemedewerker wordt dezelfde technologie een operationeel risico. Niet omdat elke geconnecteerde auto gevaarlijk is, maar omdat het dreigingsmodel verandert zodra de inzittende of bestemming gevoelig is.
3. Polen trekt de poort veel strakker dicht
België staat met die bezorgdheid niet alleen. Polen voerde begin 2026 een veel strengere maatregel in: Chinese voertuigen mogen niet langer zomaar gevoelige militaire terreinen oprijden. De Poolse krijgsmacht motiveerde dat met het risico dat technologisch geavanceerde auto’s gevoelige data verzamelen via camera’s, microfoons, locatiegegevens en communicatiesystemen.
Opvallend is dat Polen het probleem niet uitsluitend als Chinees omschrijft. Ook andere voertuigen die locatie, beeld of geluid kunnen opnemen, kunnen uit beveiligde zones worden geweerd wanneer die functies niet kunnen worden uitgeschakeld. Voor wagens die in China zijn geproduceerd geldt daarnaast een specifieke bijkomende regel: officiële militaire telefoons mogen niet met hun infotainmentsysteem worden verbonden.
4. Ook het Verenigd Koninkrijk kijkt naar gevoelige sites
Het Verenigd Koninkrijk kiest voor een minder centraal verbod, maar erkent hetzelfde probleem. In een parlementair antwoord stelde het Britse ministerie van Defensie dat er geen algemeen centraal opgelegd verbod bestaat op Chinese elektrische voertuigen op defensieterreinen. Tegelijk bevestigde het ministerie dat individuele defensieorganisaties strengere eisen kunnen hanteren op bepaalde sites, zonder die om veiligheidsredenen publiek te detailleren.
Dat sluit aan bij Britse mediaberichten over beperkingen rond gevoelige militaire installaties, waaronder RAF Wyton, waar militaire inlichtingenactiviteiten geconcentreerd zijn. Het basisprincipe is hetzelfde als in België: een moderne auto moet niet alleen als vervoermiddel worden bekeken, maar als een mobiel netwerk van sensoren, software en communicatiekanalen. De Britse Defensie stelt zelf dat haar procedures rekening houden met mogelijke dreigingen van alle voertuigtypes, niet alleen voertuigen die in China zijn gebouwd.
5. De VS gaan nog een stap verder
De Verenigde Staten pakken het probleem structureler aan. Het Amerikaanse ministerie van Handel voerde in 2025 regels in die bepaalde technologie uit China en Rusland uit geconnecteerde voertuigen moeten weren wanneer die een onaanvaardbaar veiligheidsrisico vormt. De maatregel viseert onder meer Vehicle Connectivity Systems en software voor geautomatiseerd rijden. Voor software gelden de beperkingen vanaf modeljaar 2027, voor geviseerde communicatiehardware vanaf modeljaar 2030, of vanaf 1 januari 2029 voor onderdelen zonder modeljaar.
Bron: Het Nieuwsblad // Render: AutoGids x Gemini
Nieuws
