Eerst het principe van het mobiliteitsbudget nog eens herhalen. Werknemers kunnen hun bedrijfswagen of hun recht op een bedrijfswagen inruilen voor een mobiliteitsbudget. Dat budget kan vrij worden besteed in drie pijlers:
- Een milieuvriendelijke bedrijfswagen (optioneel)
- Duurzame vervoersmiddelen en huisvestingskosten
- Het saldo
Kun je binnen het mobiliteitsbudget nog altijd een bedrijfsauto kiezen?
Ja. Door deze optie te behouden is het mobiliteitsbudget ook aantrekkelijk voor werknemers die niet zonder auto kunnen. De bedoeling is wel om die auto op zijn minst minder te gaan gebruiken en te combineren met vormen van zachte mobiliteit.
Weet ook dat de werkgever niet verplicht is om deze mogelijkheid aan te bieden. De fiscale regels voor een auto onder de eerste pijler van het mobiliteitsbudget zijn dezelfde als bij een gewone bedrijfsauto. Zo betaal je er als werknemer een VAA-bijdrage op en is de werkgever er de klassieke solidariteitsbijdrage voor verschuldigd.
De auto in kwestie moet vanaf 2026 overigens elektrisch zijn.
Mag je ook een motorfiets nemen binnen het mobiliteitsbudget?
Ja en neen. Een motorfiets kan niet worden beschouwd als een bedrijfswagen, dus kan hij niet onder de eerste pijler gefinancierd worden met het mobiliteitsbudget. Je kunt hem wél onder de tweede pijler (duurzame mobiliteit) betalen met dat budget, maar onder de strikte voorwaarde dat hij zuiver elektrisch wordt aangedreven.
Bovendien is de werkgever niet verplicht om zo’n elektrische motorfiets aan te bieden.
Is het mobiliteitsbudget verplicht voor de werkgever?
Neen. Vandaag gaat het initiatief voor de invoering van het mobiliteitsbudget nog uit van de werkgever. Al komt daar de volgende jaren wel verandering in: de regering heeft verklaard dat elke onderneming die vandaag bedrijfsauto’s aanbiedt, het mobiliteitsbudget verplicht moet invoeren als alternatief.
Wanneer dat juist zal zijn, is niet duidelijk. Op termijn zou het mobiliteitsbudget zelfs toegankelijk moeten zijn voor álle werknemers, ook degene die vandaag géén auto van het werk hebben.
Kan een bestuurder van een vennootschap ook instappen in het mobiliteitsbudget?
Neen. Zelfstandige bedrijfsleiders kunnen niet instappen in het systeem van het mobiliteitsbudget. Dat is louter bestemd voor werknemers.
Hoe wordt het mobiliteitsbudget berekend?
Het bedrag van het mobiliteitsbudget stemt in principe overeen met de jaarlijkse brutokosten die gepaard gaan met de ingeleverde of toegekende bedrijfswagen, inclusief de fiscale en parafiscale lasten. Brandstof, CO2-bijdrage, niet-recupereerbare btw: alles zit erin. Eigenlijk gaat het dus om de TCO (total cost of ownership).
Betaalt de werknemer een eigen bijdrage voor privégebruik, dan wordt die afgetrokken van de TCO. Alleen is er tot op heden nog geen wettelijk erkende formule beschikbaar om die total cost of ownership te berekenen.
Wordt het bedrag van het mobiliteitsbudget beïnvloed door het feit dat je deeltijds werkt?
Deeltijds werken bij de start van het mobiliteitsbudget kan resulteren in een lager budget dan bij voltijdse tewerkstelling. De (para)fiscale kosten van de wagen blijven gelijk, maar het verschil zit hem vooral in het aantal woon-werkverplaatsingen (brandstofkosten).
Bij een deeltijdse tewerkstelling ligt de TCO vaak lager dan bij een voltijdse werknemer, die meer pendelt. Sommige werkgevers laten bij overstap van voltijds naar deeltijds toe dat werknemers hun bedrijfswagen behouden, mits ze een eigen bijdrage betalen. Die bijdrage beïnvloedt opnieuw het bedrag van de TCO.
Kan de werkgever professionele verplaatsingen afzonderlijk vergoeden aan de werknemer, boven op het mobiliteitsbudget?
Ja, op voorwaarde dat bij de berekening van de TCO en dus het mobiliteitsbudget de kosten van de bedrijfswagen die voortvloeien uit het gebruik van die wagen voor beroepsdoeleinden, buiten beschouwing worden gelaten. De verplichte tegemoetkoming van de werkgever in de kosten van de werknemer voor verplaatsingen voor beroepsdoeleinden boven op het mobiliteitsbudget is beperkt tot de werkelijke brandstofkosten.
Zo worden niet alleen werknemers met een salariswagen (een auto als extralegaal voordeel, die evenwel niet strikt noodzakelijk is voor het werk), maar ook mensen met een functiewagen gestimuleerd om in te stappen in het mobiliteitsbudget.
Ligt het mobiliteitsbudget voor eens en altijd vast?
Neen. Verander je van functie of krijg je een promotie, waardoor je in een hogere of lagere wagencategorie belandt, dan wijzigt het mobiliteitsbudget navenant. De wijziging gaat in vanaf de eerste dag van de maand waarin de functieverandering of de promotie plaatsvindt.
Of het mobiliteitsbudget ook wordt geïndexeerd? De werkgever is daartoe niet verplicht. Hij mag wel een eigen indexmechanisme uitwerken. Het resultaat van zo'n bedrijfseigen aanpassing mag echter nooit hoger zijn dan de evolutie van de sectorale loonindex.
Wat als je verhuist: heeft dat een effect op het mobiliteitsbudget?
Neen. Het mobiliteitsbudget wordt vastgesteld op het ogenblik van de inlevering van de bedrijfswagen. Wel kan een verhuizing betekenen dat je je huisvestigingskosten ineens wél of juist niet meer kunt bekostigen met het budget.
De regel zegt namelijk dat je binnen een straal van 10 kilometer rond je werk moet wonen – of dat je minstens 50 procent van de tijd aan thuiswerken moet doen.
Ik heb nu een bedrijfswagen. Mag ik die meteen inruilen voor een mobiliteitsbudget?
Neen. Je kunt van je werkgever niet verlangen dat je je huidige bedrijfsauto zomaar inlevert. Vaak moet de leasetermijn worden uitgedaan. Dat staat normaal in de carpolicy vermeld. Wel kun je je huidige bedrijfsauto eventueel overhevelen naar de eerste pijler van het mobiliteitsbudget.
De voorwaarde is wel dat het om een milieuvriendelijke auto gaat. Vanaf 2026 moet hij sowieso elektrisch zijn.
Kun je mobiliteitsbudget opsparen over meerdere jaren?
Neen, het mobiliteitsbudget wordt jaarlijks afgerekend. Dat is wettelijk verplicht. Door de afrekening op het einde van elk kalenderjaar is er geen ruimte om budget op te sparen en over te dragen naar een volgende periode.
Wat je niet spendeert in het lopende kalenderjaar, wordt ten laatste met het loon van januari van het volgende jaar uitbetaald… na afhouding van een bijzondere werknemersbijdrage van 38,07 procent.
Mag je ook een huurwagen op vakantie betalen met je mobiliteitsbudget?
Ja. De maximumtermijn daarvoor bedraagt 30 kalenderdagen per jaar. Die vakantie-huurauto hoeft overigens niet elektrisch te zijn. Opgelet, je werkgever is niet verplicht om deze mogelijkheid open te stellen binnen het mobiliteitsbudget; ze moet expliciet deel uitmaken van de opties die hij aanbiedt onder de tweede pijler.
Kan ik het mobiliteitsbudget gebruiken om zelf een milieuvriendelijke auto te kopen?
Neen. Enkel milieuvriendelijke bedrijfswagens ter beschikking gesteld door de werkgever komen in aanmerking voor financiering (pijler 1). Je kunt er op het einde van het kalenderjaar wel voor kiezen om je mobiliteitsbudget te laten uitbetalen in geld (pijler 3) en met dat bedrag – na aftrek van de bijzondere werknemersbijdrage van 38,07 procent – zelf een milieuvriendelijke wagen te financieren.
Opgelet: gebruik je die zelf gefinancierde wagen voor woon-werkverplaatsingen, dan mag je werkgever daarvoor geen parafiscaal gunstige vergoeding betalen.
Ik heb ingetekend op het mobiliteitsbudget, maar ik heb me bedacht. Kan ik terug een bedrijfsauto krijgen?
Ja. Je kunt terugkeren naar de gewone bedrijfsautoregeling, maar je werkgever zal daar meestal bepaalde voorwaarden aan koppelen, zoals een minimumtermijn. Die voorwaarden moeten duidelijk vooraf gecommuniceerd worden.
Dit artikel verscheen eerder in de gratis AutoGids-bijlage 'Fleet & Leasing'.
Nieuws
